YAAD-RIMEE GARBUMMAAFI GARBOOMFATAA-

YAAD-RIMEE GARBUMMAAFI GARBOOMFATAA-

GhandiQuotePic-copyGabrummaa jechi jedhu ykn gabrummaan jiraachuudhaa wontoonni lama jiraachuun dirqama ta,a. Isaan lamaanis :

 

1.Gabra ykn gabroomaa

2.Gabroomfataa ykn gabroomsaadha. Gabri qaama ykn nama gabroome yoo ta’u, Gabroomfataan ammoo qaama nama gabroomfatee mirga namaa namarraa mulqe isa gubbaarra aaneedha. Gabroomfataan yeroo hedduu unmmata ykn dhuunfaa kamuu irra aanee gabroomfachuudhaaf wontoota garaagaraatti dhimma bahuu danda’a. wontoota gabroomsaan qaama biroo gabroomsuuf ittiin dhimma bahu keessaa kanneen akka faaydaa yerootiin sobuu,qaama gabroomfachuu barbaadu sana keessaa namoota muraasa maxxanfatee qabachuu, humna qawweedhaa fayyadamuudhaa faa akka fakkeenyaatti kaasuu ni dandeenya.

Kanarratti ammoo qaamni gabroomfataan kun kaayyoon isaa akka galma geessuuf qaama gabroomfachuu barbaade sana keessaa namoonni dura dhaabbatan akka ummata isaanii biratti fudhatama hin arkanneef jecha maqaa balleessuufi boqannaa dhoorkee rakkisuun dirqama isatti ta’a . Haalli kun isaaf laafuu yoo didemmoo namoota gabrummaa kana ufiifi ummata isaaniirraallee hanbisuudhaaf falmatan kanniin lubbuudhaanuu dhabamsiisuun dirqama gabroomfataati.

anticolonialvsdecolonization

Gabrimmoo hedduu gabrummaa jala turee osomaa falmatuuyyuu yeroon yoo dheerachaa dhufu wontoota gargaraattu isa mudata. Wontoota mudatan keessaa muraasni:

1)Gabroomuu jibbuurraa kan ka’e gabroomfataa ta’uudhaaf hawwuu,

2)Turtii gabrummaarraa kan ka’e miidhaa gabrummaatiin wol baree falmachuutti laafuu, fi wontoota biroollee hedduu kaasuun ni danda’ama. Qaamni gabroomee gabroomfataa jala jiru tokko bilisoomee sirna gabroomfataadhaa cabsee bilisummaa nama hundaaf fiduudhaaf yaaduu qaba malee gabrummaa jalaa bahee gubbarra aanuudhaan gabroofachuu qaba jedhee yaaduun yaada hamaa gabrummaan turte nama keessatti uumtuudha.

Gabri guyyaa isa gubbaarraa ta’ee gabroomfachuu qaba jedhee yaaduun mataasaa keessa seenterraa kaasee gabroomfataa guddicha mataasaarraa kaasuu dadhabullee namootuma isa jala jiran gabroomfachuu jalqaba. Hooggana dhaabaa yoo ta’e, miseensotaafi ummata jala jiru gabroomfata . Kuunis maatii fi hawaasa naannoo irratti olaantummaafi anumaatu beekaa eegala. Yeroo kana wol amanuufi jaalalli badaafi qaamonni biroos isarraa fottoqanii jiraachuuf mala baafachuu eegalu…..

-Kutaan 2ffaan itti fufa.

KAMAAL ALOO JOHANNESBUR

Beekan Guluma Erena
Follow Me

Beekan Guluma Erena

Beekan is writer, editor, researcher and Afaan Oromoo Instructor at Harvard University.
He wrote more than 30 books in Afaan Oromoo and editing many more Oromo books, magazines and articles. Currently, he writes on his site (beekanguluma.org) and gibetube.com on current issues of Oromo people, culture, education and politics in Oromo.
Beekan Guluma Erena
Follow Me

Yaada Keessan kan toora FB kanaa gadirratti kennaa