OROMUMMAA

OROMUMMAA


12974484_580281798806557_6920755605392564890_nYaa dhaloota qubee, har’a Waa isinitti himuu
*Hamman hubadherraa, xiqqooshee isiniif hiruu
*Ibiddi ana ciincessu, akkami isin bira hinjiruu
*Gubeet nu qaqqaammata, onnee keenyaafi tiruu

*Meeqan keenyatu beeka, icciitii oromummaa
*Allisaa bareedaa, ni mi’aawwas dammumaa
*Keessisaa fokkisaa, ni hadhaa’as eebichumaa
*Ammalisaa danuu, ni jijjiiramas gaararrumaa

Sammuu nu adoochee, nu taasise jaanjotuu
*Ofitti nu gumgumsiisa, akka nama abjootuu
*Hurrii ijatti nu maree, nu fakkeessa jaamtuu
*Mar’immaan keenya cira, qara baafatee haamtuu

*Halkan hirribni hin jiru, dhufeet nutti odeessaa
*Tokko tokkoon dubbatee, Seenaa isa kaleessaa
*Mariif waltajjii baneet, hirriba tasa balleessaa
*Gootummaa durii faarsee, onnee nu qabbaneessaa
*Garbummaa bara dhibbaa, haasa’eet nu qaanessaa

*Gidiraansaa cimaa, kan beekutu Obsaa
*Yaadaan nu fageessee, sammuu keenya onsaa
*Sobee nu sossobee, takkammoo nu boonsaa
*Sanyii gootaa jedhee, afaaniin nu gowwomsaa

*Sammuu nu waxala, akka giimii ibiddaa
*qaamas xuuxee nu fixe, arraabee akka soogiddaa
*Eegesaa marmaratee, akka bofaas nu hiddaa
*Mallisaa qabsoo qofaa, agarsiisnee diddaa

*Yeroo hundaa nu faana, takka nu biraa hinhafuu
*Nu yaabee deemuu malee, inni hin beeku safuu
*Duubattis hindeebi’u, hamma galmasaa ga’uu
*Gaafa bilisummaa, kan sammuutii nu ba’uu

*Miliyoona 40 oli, jedhee keessa nu gammachiisaa
*Gamtaa hinqabdan, jedhee deebee nudallansiisaa
*Dhaloota qubee jira, jedhees nu abdachiisaa
*Xurree bilisummaas, xiqqoo nutti agarsiisaa

*Oromummaa jaallanna, osoo hinbeekiin gubaasaa
*Goota meeqa dhumeef, eenyu baasee gumaasaa
*Oromummaa jibbina, osoo hinbariin bu’aasaa
*Fayyuma afaan banna, lafatti agarree du’aasaa

*Qilleensatti odeessina, jennee sabboonummaa
*Waan hinbeekne forcina, wallaallee daa’immummaa
*Diina waliin taphanna, maali hiikkaan goowwummaa
*Beekaadha ofgoona, haphalaa galaana wallaalummaa
*duuressa fakkaanna, mataatti uffannee hiyyummaa
*Alagaa fira godhanna, dhiisnee lammii hiriyyummaa

*Kaayyoo qabna jenna, jiraatti awwaalamnee
*Barnoota barumsa jenna, sammuu waxalamnee
*Jireenya booruu haasofna, har’a takaalamnee
*Hojii hojjenna jenna, harka shiboon xaxamnee

*Qabsoo dhiisnee teenya, jechaa har’a booruu
*Diina waliin nyaanna, taa’aa jennee nooruu
*Ilma gad-arii’aa, maaf diina ofii sooruu
*Alagaa waliin kolfa, osoo ilmi alaa boo’uu
*Nyaphaaf ergamaa oola, bara dhibba akka moo’uu
*Amma ormaaf sagaduu, maliif lammiif hin oo’uu

*Egaa dhaloota qubee, kanaa hiikni sabboonummaa
*Dhugaa dubbachuuf, beeknaare icciitii oromummaa
*Gidiraa qofaa mitiim, heddudha qaba gaarummaa
*Icciitiinsaa kuma, takkaatti hinbarru dhugumaa
*Kutannoodha barbaada, beekuuf eegallee har’umaa
*Mudhii hidhannee yoo kaane, seenaa dubbisuuf ammumaa
*Osoo xiqqoo hinturiin, hunduu gonfanna namummaa
*Jalqabnee dhiisna taanaan, nama hintaanu tasumaa
*Ofwallaaluun waan hedduu, tokko kunoo kanumaa

*Itti fufnee cichinnaan, fudhanna itti gaafatamummaa
*Fudhannaan hiree keenyaa, jalqabna sabboonummaa
*Xurree dhugaa argina, beekuudhaaf oromummaa
*Iyyineet dhugaa lallabna, barsiisuudhaaf eenyummaa
*Hunduu eenyummaa barraan, beeknekaa oromummaa
*Dhagaafi rasaasa malee, gonfanna bilisummaa
*Egaa akkasiin dhuftii, ta’uun Abbaa biyyuummaa

*Oromoon ilma kuushii, Abbaa gaafa Afriikaa
*Abbaa biyyummaa boodaa, ta’uu Keenya amma barikaa
*Sirna Gadaatu deebi’a, tuffatee Ameerikaa
*Adiitu gurraacha daawwata, asdhufee Afriikaa

*Oromoon guddatDSC00754ee mul’ata, olba’ee akka biiftuu
*Addunyaatu isa faarsa, habashaanuu hindhiistuu
*Homtuu oromoo hinmorku, Addunyaan isa hingittuu
*Gurraachatu boona, jedhee “lamuu adiin na hin bittuu”

Egaa Dhaloota Qubee…
Tokkummaan waliin kaana, egaa dhaloonni qubee
*Awwaallee obbaafachuuf, isa sammuu nu gubee
*Darbannee bolla buusuuf, isa qaamas nu hubee
*Ofirraa kunnee gatuuf, isa morma nu hudhee
*Ni qabsoofna kadhachaa, Waaqa Oromoo uumee.

Ammayyuu Rabbirraati

Beekan Guluma Erena
Follow Me

Beekan Guluma Erena

Beekan is writer, editor, researcher and Afaan Oromoo Instructor at Harvard University.
He wrote more than 30 books in Afaan Oromoo and editing many more Oromo books, magazines and articles. Currently, he writes on his site (beekanguluma.org) and gibetube.com on current issues of Oromo people, culture, education and politics in Oromo.
Beekan Guluma Erena
Follow Me

Yaada Keessan kan toora FB kanaa gadirratti kennaa

One thought on “OROMUMMAA

  • April 12, 2016 at 6:30 pm
    Permalink

    Dhugaa keeti Oromummaan kan beekuf dhangaa dammaan makaati kanneen hegeree bilisummaa keessatti of daawwatuuf. Garuu kanneen ejjannoo fi murannoo hin qabne warra halkan hin bariitu jedhuuf singiggoo itti taate shakkii bilisummaatif samargeela itti tahe jireenyi. Oromummaa mi’essuf falli jiru tokkummaan gama walabummaa cehudha. Ati #beekan rabbiitu beeka keenya si godhe umrii siif haa laatu hori buli galanni kee bilisummaa haa tahu

    Reply

Leave a Reply

Your email address will not be published.