GEERARSA OROMOO

setting4GEERARSA OROMOO

Geerarsi dhaadannoo namoonni dhaadatan, akeeka jiruufi jireenyaaf qaban kan ittiin agarsiisan, gootummaa hojii isaaniirratti qaban kan ittiin beeksifatan, hawwii fuula duraa kan ittiin ibsataniifi malleen ittiin cookkatanidha. Geeraraan geerarsaan eenyummaa, fedhii, hawwii, komii, gaddaafi gammachuu isaa ittiin ibsata. Haaluma kanaan geerarsi armaan gadii kun ergaafi qabiyyee garaagaraa kan of keessatti qabatudha.

Takkaa Bookkisuu laataa
Narraan fokkisuu laataa
Takkaa barooduu laataa
Narraan bareeduu laataa

Weenniin lagarra bulee
Eegeen bissii fakkaataa
Dura geeraran malee
Booddee machii fakkaataa

Takkan irra didichaa
Akka baasaa dinnichaa
Takkaan irraa wak godhaa
Akka baasaa goommanaa
Akka goommana birraa
Akka foon mataa dirraa
Abbeekoo Gashareekoo
Nageesse dabareenkoo

Dabareen tikaa loonii
Taraan dhiiraa geerarsaa
Maafan dhiisa dheekkamsaa
Maafan taraa dabarsaa

Nageessekaa dabareen
Nageenyaanan jammaree
Abbaabulee sin waamaa
Michuun maccaaf tuulamaa

Maafan waamiikee dhiisaa
Adeemsa karaattillee
Kajeellii gandaattillee
Hamman kufee cabutti
Hamman du’ee badutti

Samareeta haameetan qamadiimmoo dhiisaaree
Abbabbuleekoo waameetan harmeekoommoo dhiisaaree
Harmeen korommii deessuu
Hamma gogorrii hingeessuu
Harmeen kukummaa deessuu
Hamma bulaallaa hingeessuu
Harmeekooti yaa haadha Guutuu
Goomattuunkee haaduutuu

Yaa ishee dooccootti hin naqnee
Baarmeelii dhiqxi malee
Yaa ishee qoonqoon hindagnee
Hiyyeessaaf hirti malee

Adoolessi hin bubbisuu bishaan addeessee darbaa
Deegaa firri hin dubbisuu ijaan ajjeesee darbaa
Utaalchoo laga bal’aa
Borofatu danda’aa
Kan jedhan dabarfachuu
Taa’ees bara eeggachuu
Ilma namaatu danda’aa

Fardatu garbuu lixee
Achumaan gangalatee
Baratu darbuu didee
Achumaan wasallatee

Amma darba yoo darbee
Gaafa saani adiin dhalee
Gaafa waaqni walii galee
Gaafa hiikama sayyoo
Gaafa hiikaa waaqayyoo

Bishaan hamaan Gudarii
Kan gabaabaan hin ceenee
Kan dheeraan durgummatuu
Dhukkubni hamaan deegadhaa
Kan namni namaa hin beeknee
Kan abbaan dhukkubsatuu

Deegakoo isa farrisaa
kankee maalan callisaa
Tur amman si fannisaa
Muka arbaa daraarettii
Dhala abbaan abaaretti
Muka dameen qabnettii
Akka baddee hin gallettii

Deegni nama salphisaa
Isa guddaa xiqqeessaa
Kankee maalan callisaa
Dhaqeen lafatti odeessaa
Qotiyyoo cimdii godheen deega ofirraa balleessaa

received_541286352716893Surree jilbarraan dhumtee abbaatu waraannataa
Deega ijoollummaan dhuftee abbaatu tattaafataa
Surreekoo dhuman oollee baga jilbarraan dhumtee
Anuu siwaraannadhaa deegakoo dhufan oollee
Baga ijoollummaan dhuftee anuu sitattaafadhaa

Anoo beeka anoo beekaa anoo hundattuu beekaa
Akka shaarmuxaa leeqaa anoo hundattuu baree
Akka shaarmuxaa jaree
Qottuu wajjiniin gindii barataa wajjiniin biirii
Haamtuu wajjiniin maacidii hiriyyaakoo naafidii

Anoo beeka anoo beekaa jaalala firaa beekaa
Barcuma kaa’een eegaa jibba xalaataa beekaa
Daariitti ejjedheen eegaa beeka maafan wallaalaa
Deegaa Allaattiitu awwaalaa

Daagujjaa nyaadheetaniin bifa bahuun dadhabee
Namni daagujjaa nyaatuu akkamiin bifa bahaa
Waan guddaa yaadeetaniin bira gahuun dadhabee
Namni waan guddaa yaaduu akkamiin bira gahaa

Daagujjaa mataa diimaa warri keenya hin qotanii
Warra qotetu beekaa gadhee garaa fincaanii
Warri keenya hin dhalchanii warra dhalchetu beekaa

Attamiin karra banuu kakaksaniitu malee
Akkamiin dhiira ganuu kakataniitu malee
Kakaksees karran banuu ittuman diiga malee
Kakadhees dhiiran ganuu ittuman dhiisa malee

Mee takkaan raajii raajaa nadheen areedan qabduu
Kan haadhoo re’ee raajaa durbi dur hin geerartuu
Kan baranaasoo raajaa

Okkolaan gaara jibbaa, naafti irraan gadee jibbaa
Ballaan qilleensa jibbaa , suuloon awwaara jibbaa
Kan waaqayyo isa jibbe maal haadhasaaf najibbaa
Anoo firakoof dhibbaa

Hattuun horii qalattee yahorii jimmaa jettee
Yartuun ilmaas dhalattee yatokkichummaa jettee
Tokkichummaaf du’uuree lamaaf du’a ooluuree

Gubaalessi aaraaree gubataan daraaraaree
Namni aaree gubatee biyya abbaasaaf aaraaree
Kuti kutiin handaaqoo lafa garbuutti yaatee
Duti dutiin garaakoo nadaddarbuutti kaatee
Nan daddarbiin yagaraa barri ni darbaa hadaraa

Utaalaan fuuloo kutaa didaan luugama kutaa
Namni ilma gahe qabu roorriftuu ofirraa kutaareceived_541286379383557

Galab galab nagodhaa akka galabaa garbuu
Akka waan narraa darbuu
Akka ameessa dhalee
Akka dabeessa gahee

Ameessi dhaleen gurraa
Muchi doomeen salphinaa
Ilmi dhalateen gurraa
Nidaboomeen salphinaa
Mucaankee dabeessaaree
Galees waa odeessaaree
*******

©Beekan Guluma Erena, 2016

Beekan Guluma Erena
Follow Me

Beekan Guluma Erena

Beekan is writer, editor, researcher and Afaan Oromoo Instructor at Harvard University.
He wrote more than 30 books in Afaan Oromoo and editing many more Oromo books, magazines and articles. Currently, he writes on his site (beekanguluma.org) and gibetube.com on current issues of Oromo people, culture, education and politics in Oromo.
Beekan Guluma Erena
Follow Me

Yaada Keessan kan toora FB kanaa gadirratti kennaa

One thought on “GEERARSA OROMOO

  • April 10, 2016 at 9:10 pm
    Permalink

    orommuma isaa baree kan barssisu
    Sabonna hayyu waqnii nu badhasee. yommu nutii waliin bonna gallanike billisummaa haa ta’u.

    Reply

Leave a Reply

Your email address will not be published.